ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΣΗ ΩΤΙΤΙΔΑ

Η χρόνια μέση ωτίτιδα αναφέρεται σε εμμένουσα φλεγμονή του μέσου ωτός, για περισσότερο από 3 μήνες, και συναντάται στις εξής μορφές:

• την μεσοτυμπανική μορφή, (otitis media chronica mesotympanalis) στην οποία επέρχεται πάντα ρήξη του τυμπάνου στην τεταμένη μοίρα – το αυτί δηλαδή έχει μόνιμα μια “τρύπα” στο μέσο του τυμπάνου, από την οποία ανά διαστήματα μπορεί να γίνεται έκκριση υγρού.
• την επιτυμπανική μορφή (otitis media chronica epitympanalis) η οποία είναι συνώνυμο του Χολοστεατώματος του Μέσου Ωτός και χρήζει χειρουργικής θεραπείας. Σε αυτή την περίπτωση συναντάται διάτρηση τυμπάνου στην περιφέρειά του. Το χολοστεάτωμα μέσου ωτός χαρακτηρίζεται από την ύπαρξη και ανάπτυξη επιθηλίου μέσα στο μέσο αυτί, το οποίο φυσιολογικά στερείται επιθηλίου. Το Χολοστεάτωμα, καθώς αναπτύσσεται, μπορεί να πιέζει και να διαβρώνει τα ωτικά οστάρια, το προσωπικό νεύρο και γενικά τις δομές του μέσω και έσω ωτός και εν γένη του κροταφικού οστού. Η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία είναι πολύ σημαντική για την μετέπειτα πορεία και την αποφυγή επιπλοκών.
• Χρόνια Εκκριτική Μέση Ωτίτιδα (otitis media serosa chronica) η οποία χαρακτηρίζεται από συλλογή μη πυώδους υγρού (ορώδες ή βλεννώδες υγρό) στην τυμπανική κοιλότητα. Συναντάται συνήθως ως κατάλοιπο μετά από οξείες φλεγμονές του μέσου ωτός, όπως η οξεία πυώδης μέση ωτίτιδα, ή σε περιπτώσεις χρόνιας δυσλειτουργίας της ευσταχιανής σάλπιγγας. Είναι πιο συχνή στην παιδική ηλικία.

Αιτίες Χρόνιας Μέσης Ωτίτιδας

Στις αιτίες της χρόνιας μέσης ωτίτιδας συμπεριλαμβάνονται:

• Η χρόνια δυσλειτουργεία της Ευσταχιανής Σάλπιγγας (π.χ. Λόγω φλεγμονής στη μύτη ή απόφραξης)
• Η οξεία μέση ωτίτιδα – ιδίως όταν οι ωτίτιδες είναι υποτροπιάζουσες και δεν θεραπεύονται εγκαίρως μπορούν να εξελιχθούν σε Χρόνια Μέση Ωτίτιδα.

Συμπτώματα Χρόνιας Μέσης Ωτίτιδας

Στα συμπτώματα της χρόνιας μέσης ωτίτιδας περιλαμβάνονται:

• Εκροή Υγρού από το αυτί
• Μείωση Ακοής
• Εμβοές
• Σε βαρύτερες περιπτώσεις ίλιγγος
• Χαρακτηριστικά συνήθως απουσιάζει ο πόνος

Διάγνωση Χρόνιας Μέσης Ωτίτιδας

Η διάγνωση της χρόνιας μέσης ωτίτιδας γίνεται μέσω:

• Κλινικής εξέτασης από εξειδικευμένο ΩΡΛ Ιατρό: Ο ιατρός εξετάζει το αυτί με μικροσκόπιο, ενδοσκόπιο ή ωτοσκόπιο για να διαπιστώσει την κατάσταση του αυτιού, όπως ερυθρότητα, πρήξιμο ή εκροή υγρού.
• Ακουστική δοκιμή: Σε περίπτωση απώλειας ακοής, πραγματοποιούνται εξετάσεις ακοής για να αξιολογηθεί η φύση και η σοβαρότητα του προβλήματος. Σε αυτές τις εξετάσεις συμπεριλαμβάνεται η δοκιμασία με Διαπασών (Δοκιμασίες Weber, Rhinne), η τονική Ακοομετρία και η Τυμπανομετρία.
• Αξονική τομογραφία Λιθοειδών: Χρησιμοποιείται σε σοβαρές ή χρόνιες περιπτώσεις για να αξιολογηθούν οι επιπλοκές και η κατάσταση των οσταρίων και λοιπών δομών του αυτιού. Επίσης χρησιμοποιείται στα πλαίσια του προεγχειρητικού ελέγχου πριν από επεμβάσεις στο μέσο ους.
• Μαγνητική Τομογραφία Λιθοειδών: είναι η πιο ευαίσθητη απεικονιστική μέθοδος για τον εντοπισμό του Χολοστεατώματος μέσου ωτός.

Θεραπεία Χρόνιας Μέσης Ωτίτιδας

Στην Θεραπεία της Χρόνιας Μέσης Ωτίτιδας περιλαμβάνονται ανάλογα με τη βαρύτητα της φλεγμονής:

• ο σχολαστικός καθαρισμός του ακουστικού πόρου από ειδικό Ιατρό ΩΡΛ
• η αντιβιοτική θεραπεία επί εξάρσεων της φλεγμονής
• η τοπική εφαρμογή αντισηπτικών ουσιών επί εξάρσεων της φλεγμονής
• η τοπική θεραπεία με κορτιζόνη επί εξάρσεων της φλεγμονής
• αποφυγή έκθεσης στο νερό
• θεραπεία της υποκείμενης αιτίας δυσλειτουργίας της ευσταχιανής σάλπιγγας. (π.χ. Με χρήση σπρέι κορτιζόνης στη μύτη)

Φαρμακευτική Αγωγή Χρόνιας Μέσης Ωτίτιδας

Στην χρόνια μέση ωτίτιδα μπορεί να χρησιμοποιηθούν επί εξάρσεων της φλεγμονής με εκροή υγρού τα εξής φάρμακα:

• Αναλγητικά και αντιπυρετικά
• Αντιβιοτικά, συνήθως ως Αντιβιοτικές Σταγόνες
• Κορτιζόνη: συνήθως τοπικά
• Τοπικά αντισηπτικά (π.χ. Διάλυμα Αιθυλικής Αλκοόλης 30%)

Επεμβάσεις στην Χρόνια Μέση Ωτίτιδα

Στη θεραπεία μιας χρόνιας μέσης ωτίτιδας, συνήθως χρειάζεται χειρουργική επέμβαση για την επίτευξη της οριστικής ίασης και αποκατάστασης της ακοής.

• Τυμπανοπλαστική: Χειρουργική επέμβαση για την αποκατάσταση της τυμπανικής μεμβράνης και των ακουστικών οσταρίων σε περίπτωση χρόνιας μέσης ωτίτιδας με διαρκή προβλήματα ακοής. Κατά τη διάρκεια της τυμπανοπλαστικής γίνεται καθαρισμός της χρόνιας φλεγμονής, ενώ μπορεί να αφαιρεθούν τμήματα των ακουστικών οσταρίων, όταν αυτά δεν είναι λειτουργικά και να αντικατασταθούν από μικροσκοπικές προθέσεις τιτανίου (TORP, PORP). Η ανακατασκευή του τυμπανικού υμένα γίνεται συνήθως με τη χρήση ιστού (χόνδρου ή και περιχονδρίου) από το ωτικό πτερύγιο. Η επέμβαση γίνεται σε ολική νάρκωση.
• Τοποθέτηση σωληνίσκων αερισμού: Σε περιπτώσεις χρόνιας εκκριτικής μέσης ωτίτιδας, οι σωληνίσκοι αερισμού μπορεί να τοποθετηθούν για να βοηθήσουν στην αποσυμφόρηση του μέσου αυτιού. Η τοποθέτησή τους μπορεί να γίνει με τοπική αναισθησία. Οι σωληνίσκοι αερισμού συνήθως αποβάλλονται αυτόματα από το αυτί μετά από 3-6 μήνες, οπότε και η μικρή οπή που αφήνουν πίσω τους επουλώνεται πλήρως. Ανάλογα την περίπτωση μπορεί να προτιμηθούν σωληνίσκοι αερισμού που να παραμένουν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα στο αυτί, ή που να παραμένουν μόνιμα, δηλαδή να μην αποβάλλονται από το αυτί εάν δεν τους αφαιρέσουμε εμείς. Η αφαίρεση γίνεται σε τοπική αναισθησία στο ιατρείο.

Πιθανές Επιπλοκές Χρόνιας Μέσης Ωτίτιδας

Η χρόνια μέση ωτίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές εάν δεν θεραπευτεί σωστά, όπως:

• Οξεία ή χρόνια Μαστοειδίτιδα
• Μηνιγγίτιδα (όταν η λοίμωξη επεκτείνεται προς τον εγκέφαλο)
• Εγκεφαλικό Απόστημα
• Πάρεση Προσωπικού Νεύρου με παράλυση του αντίστοιχου ημιμορίου του προσώπου
• Συρίγγιο στο έσω αυτί

Σημαντική Σημείωση

Για τη διάγνωση και τη θεραπεία οποιουδήποτε προβλήματος στο αυτί, είναι σημαντικό να συμβουλευτείτε τον ιατρό σας. Μην προχωράτε σε αυτοδιάγνωση ή αυτοθεραπεία, καθώς η ωτίτιδα μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές αν δεν αντιμετωπιστεί έγκαιρα και σωστά.